eski çağ yazı ile başlar.
temel parametre ve analiz kaynağı yazıdır.
bunun dışında arkeoloji de çok önemli. ve sinoloji gibi diğer dallar da destek olurlar.
•
**
yazıyı, sümerler icad ediyorlar. mö 3200. çivi yazısı.
200 yıl sonra mısırlar kendi alfabelerini buluyor, mö 3000 hiyaroglif yazı.
1000 yıl sonra anadolu ancak asurlu çivi yazısıyla tanışıyor. mö 2000
•
**
eski çağ bitişi, orta çağın başlangıcı bir süreçtir. bu iznik konsülü tarihi ile de olabilir ms 325
kavimler göçü, ms 375
doğu romanın yıkılışı ms 395
batı romanın çöküşü ms 476
romanın yıkılışı demek, modern avrupa devletlerinin kültürel ve siyasi yapılanmalarının başlangıcı kabul ediliyor. feodal devletler.
daha geniş bir açıdan bakılırsa, mö 3000 yıllarında başlayan eski çağ, ms 700'lere kadar sürmüştür.
•
**
ikiye ayrılıyor eskçağ araştırmaları da. eski doğu, ve eski batı
mısırdan çin'e uzanan bir coğrafya, asya'nın güneyleri ve kuzey afrikada da dahil.
iskender'in doğu seferiyle başlıyor. mö 2000'ler, ve pers-iran imparatorluğunun yıkılışı ile bitiyor. ms 330
tüm yazılı kaynaklar. ve diğer arkeolojik kaynaklar. helen ve roma ve latin metinleri.
incil tevrat ve antik yorumları.
•
**
eskidoğu uygarlıkları
mezapotamya devletleri. sümer-akad-elam-babir-asur
yani zaten yazıyı sümerler buluyor. akadlar da önemli bir uygarlık. sonra ara geçiş süreci elamlılar, ve babür devleti-hindistan çevresi, son olarak da asurlular.
Mısır Medeniyetleri, firavun sistemleri yani.
iran medeniyetleri, med, pers, pars ve ssaasaniiler.
medler, pers imparatorlukları öncesi antik iran'lılar. sonra pers süreci geliyor. onlar da yıkılınca çakmsını kuruyorlar parth ve en son saasassinler gelip sansarlık yapıyorlar.
ve anadolu medeniyetleri hitit, urartü, firg, lidya (hufli)
hititler, en antik anadolulular. sonra urartlular geliyorlar, u gücü var bunlarda. u yu keşfetmşler. arada geçiş süreci figyalılar. Frida Kahlo buralıdır. ve finalde parayı buluyorlar, kapanış. eski çağ bitiyor.
eski batıya gelirsek,
batının kendisi aslında, merkez batı gibi.
girit uygarlığı yükselmiş mö 2000'lerde. bunu başlangıç alıyorlar. ilk remarkable batı uygarlığı heralde.
ve roma'nın komple yıkılışı, yani yıkım sonrası da var. ms 600'ler
antik helen ve roma dünyası.
şimdi bu hikaye giritlerle başlıyor. malum giritliler yalan söylemez. ya da hep söyler. duruma göre. mö 2000'lerde başlamışlar yalanlara. 1000 yıl koparmışlar batı toplalarını ama nereye kadar.. bir de bunların kocası var. mikenler. birlikte kasmışlar.
300 yıl arkaik dönem. mö 800-500
150 yıl klasik dönem. mö 500-350
300 yıl helenistik dönem. mö 300-30
800 yıl roma krallık-cumhuriyet dönemi mö 750 ms 50
500 yıl da roma imparatorluk dönemi ms 25-ms 476
•
**
kaynaklar meselesi
neredeyse hiçbiri birincil olarak ulaşmıyor, ikincil olarak ara uygarlıkların işlemeleri olarak geliyorlar. yazılı olanlar.
epigraf, yazıtlar, taşa falan işlenen şeyler. orhun hitabeleri gibi.
nümizmatik de para üzerindeki yazılar.
stratigrafik, verilerin gün yüzüne çıkarılması, arkeoloji terimi
antrolpoloji, insanın tarihi, fiziksel-ırksal ve kültürel antropoloji
coğrafya, konum bilgisi, ve arazi bilgisi, neredeyse ayrım bile yok tarihin bir parçası
kronoloji, nispi ve mutlak kronoloji, zamanlama bilgisi, tarih bilgisi.
Onomastik, ad bilimi, uygarlık adları, şehir adları vs. toponimik
Filoloji, dil bilimi.
Felsefe, var olanı ve varlığın kaynağını keşfetme, anlama sorgulama, veriler arası ilişki
Sosyoloji, toplumsal yapılar, krallık, yardımlaşma vs
tümünü göster
